Prema pisanju portala eKapija, kineska kompanija Serbia Zijin Copper planira značajno proširenje površinskog kopa „Južni revir“ u Majdanpeku, čime bi godišnja eksploatacija rude bakra dostigla 9,9 miliona tona. Reč je o projektu koji bi mogao da traje narednih 13 i po godina, a obuhvata otkopavanje ukupno 126 miliona tona rude i više od 407 miliona tona jalovine.
Ministarstvo zaštite životne sredine Republike Srbije donelo je rešenje kojim su definisani uslovi za izradu Studije o proceni uticaja na životnu sredinu, nakon što je kompanija u martu podnela zahtev za realizaciju projekta. Studija će predstavljati ključni dokument na osnovu kojeg će se odlučivati o daljoj sudbini planiranog proširenja rudnika.
Posebnu pažnju javnosti privlači činjenica da se površinski kop nalazi neposredno uz urbano jezgro Majdanpeka. Kako se navodi u dokumentaciji Ministarstva, najbliže kuće udaljene su svega oko 100 metara od planirane granice kopa. U krugu od nekoliko stotina metara nalaze se i brojni važni objekti, među kojima su zgrada opštine, osnovna škola, gradski stadion, kulturni centar, park i Opšta bolnica.
Planirano proširenje odvijaće se kroz pet faza, a jedna od najznačajnijih podrazumeva izmeštanje toka reke Mali Pek. Istovremeno bi bili pomereni i deo državnog puta, kao i elektroenergetski dalekovod. Iako je reka prethodnih godina već bila regulisana zbog rudarskih aktivnosti, novi planovi predviđaju dodatne i obimnije intervencije na njenom koritu.
S obzirom na obim projekta i blizinu naseljenih područja, Ministarstvo je propisalo niz mera zaštite životne sredine. Među njima su zabrana ispuštanja rudničkih voda u prirodne vodotokove, obavezan kontinuirani monitoring kvaliteta vazduha i nivoa buke, redovno orošavanje rudarskih puteva radi smanjenja prašine, kao i stroga kontrola miniranja.
Kompanija je takođe obavezana da sanira postojeća klizišta na pojedinim delovima kopa, a nakon završetka eksploatacije sprovede rekultivaciju terena kroz ozelenjavanje i pošumljavanje.
Proširenje rudarskih aktivnosti u Majdanpeku dolazi nakon godina polemika i sukoba mišljenja između kompanije, građana i organizacija koje se bave zaštitom životne sredine. Pojedine organizacije ranije su upozoravale na moguće posledice rudarenja po kvalitet voda u slivovima Malog i Velikog Peka, dok su protesti na planini Starica privukli pažnju javnosti širom Srbije.
Serbia Zijin Copper sada ima rok od godinu dana da izradi kompletnu Studiju o proceni uticaja na životnu sredinu i dostavi je nadležnom ministarstvu, nakon čega će uslediti dalji postupak odlučivanja o realizaciji jednog od najvećih planiranih rudarskih zahvata u istočnoj Srbiji.
